چشمانداز آیندهنگاری بنیاد دبی
بنیاد آینده دبی (DFF) پنجمین نسخهی گزارش سالانهی آیندهنگاری خود را با عنوان فرصتهای آینده: ۵۰ فرصت جهانی (Future Opportunities: The Global 50) منتشر کرد. این سند با تحلیل پیشرفت فرصتهای پیشین، چارچوبی استراتژیک در اختیار دولتها، سازمانها و افراد قرار میدهد تا نقششان را در ساختن فردا بهتر درک کنند. هر فرصت پرسشهایی اساسی برای تصمیمگیران ایجاد میکند؛ اینکه سازمانها چه سودی از این تحولات میبرند و افراد باید سرمایهها و تلاشهایشان را به کدام سمت هدایت کنند.
این گزارش مسیر رسیدن به رشد پایدار و رفاه همگانی را ترسیم میکند. تمرکز محققان بر گذر حیاتی از ایدهها به اجرا است؛ بنابراین تأمین مالی موردنیاز را برای ساخت سیستمهای نوآورانه واکاوی میکنند. بنیاد آینده دبی این سند را با همفکری بیش از ۱۸۰ کارشناس از امارات (UAE) و سراسر جهان تدوین کرده است. آنها پنج فرض بلندمدت را پایهی کار قرار دادهاند: تداوم تغییرات اقلیمی، ادامهی نابرابریها، افزایش طول عمر انسانها، حفظ وابستگیهای متقابل جهانی و پیشرفت مداوم فناوری.
تصمیمهای جسورانه برای ساخت فردا
محمد القرقاوی (Mohammad Al Gergawi) مدیرعامل بنیاد آینده دبی و رئیس موزه آینده (Museum of the Future) معتقد است آینده را کسانی میسازند که چالشها را نقطهی شروع پیشرفت میبینند. از نگاه او، هر فرصت نوظهور دعوتی برای تفکر متفاوت و باور به فردایی بهتر است.
امارات با هدایت رهبران خود مدلی الهامبخش ساخته است و چالشها را فرصتی برای رشد میبیند. از آنجا که تأثیرگذارترین تصمیمها معمولاً در سختترین شرایط گرفته میشوند، تجربهی این کشور نشان میدهد تحول واقعی نیازمند تصمیمهای جسورانه است؛ تصمیمهایی که صرفاً پاسخی به زمان حال نیستند و محدودههای ممکن را بازتعریف میکنند
۵۰ فرصت نوظهور در بخشهای حیاتی
این گزارش ۵۰ فرصت استثنایی را در بخشهای حساس بررسی میکند. در این سند موضوعات متنوعی از تأثیر نسل بعدی رباتها بر جامعه تا تولید انرژی در فضا مطرح شدهاند. همچنین نشان میدهد پوشاک روزمره چگونه به حفظ سلامت انسان کمک میکنند، آب آشامیدنی سالم در دسترس همگان قرار میگیرد و برق با کمترین اتلاف انتقال مییابد.
رباتیک و همکاری جهانی
پلتفرمهای رباتیک ارزانقیمت، راهکارهای عملی برای چالشهای پیچیده ارائه میدهند و اهداف توسعه پایدار را محقق میسازند. با توجه به اینکه انتظار میرود بازار رباتیک مبتنی بر هوش مصنوعی تا سال ۲۰۳۰ رشد خیرهکنندهی ۲۸۰ درصدی را تجربه کند، دسترسی آزاد به انتشارات علمی از طریق پلتفرمهای متمرکز نیز میتواند نوآوری را شتاب بخشد.
انرژی فراتر از مرزهای زمین
محققان آرایههای خورشیدی شناور در فضا را بررسی کردهاند؛ جایی که ماشینهای هوشمند مدارهای بهینه را پیدا میکنند تا انرژی تجدیدپذیر بهصورت شبانهروزی به زمین منتقل شود. از آنجا که منابع انرژی پاک تا سال ۲۰۳۵ حدود ۵۵ درصد از تولید برق جهان را تأمین خواهند کرد، پیشرفت در توسعهی مواد ابررسانا امکان انتقال برق را با کمترین اتلاف انرژی فراهم میآورد.
بازاندیشی سلامت و پزشکی
توسعهی نانوزیستمواد (Nanobiomaterials) به تولید پارچههای هوشمندی میانجامد که حداقل نیاز روزانهی بدن به ویتامینها را تأمین میکنند. تنوع زیستی دریایی نیز فرصتهای بکری در بیوتکنولوژی دریایی ایجاد میکند و محافظت از این اکوسیستمها اهمیت بالایی دارد؛ زیرا ۷۵ درصد از بیماریهای عفونی جدید در همین مناطق آسیبدیده ظاهر میشوند.
افزون بر این، نانوموادی بر پایهی کربن دسترسی به آب تمیز را از طریق فیلتراسیون بهتر متحول میسازند تا به نیاز ۲.۱ میلیارد نفر در جهان که از آب آشامیدنی محروماند، پاسخ دهند. باکتریوفاژها (Bacteriophages) نیز مستقیماً به باکتریهای بیماریزا حمله میکنند و جایگزینی قدرتمند برای آنتیبیوتیکهای سنتی محسوب میشوند.
تحول در زیرساختها و فناوری فضایی
آیندهی حملونقل با نوآوریهایی مانند شناوری مغناطیسی (Magnetic levitation) و جایگزینهای پیشرفته برای تایرهای لاستیکی دگرگون میشود تا مصرف انرژی کاهش یابد. در همین حال، فیزیک کوانتوم ارتباطات و محاسبات را وارد عصر جدیدی میکند.
شبکههای ماهوارهایِ یکپارچه با هوش مصنوعی دسترسی به اینترنت پرسرعت را گسترش میدهند تا بستر مناسبی برای اینترنت اشیا فراهم شود. پژوهشهای فضایی الهامبخش ساخت خانههای خودکفایی خواهند بود که اقتصاد فضا را تا سال ۲۰۳۵ به ۱.۸ تریلیون دلار میرسانند.
رایانش مرزی
گسترش رایانش مرزی باعث میشود دادهها مستقیماً در دستگاههای نزدیک به منبع پردازش شوند و عملکرد یادگیری ماشین بهبود یابد. با این روند، تعداد دستگاههای اینترنت اشیا تا سال ۲۰۳۵ به ۵۰ میلیارد واحد میرسد و بازار جهانی نیمههادیها تا سال ۲۰۳۰ از مرز یک تریلیون دلار عبور میکند. ماشینها نیز بهزودی نقصهای خود را بدون دخالت انسان شناسایی و تعمیر خواهند کرد.
تجربهی انسانی
چاپ زیستی شخصیسازیشده روند پیوند اعضا را با تولید اندام از سلولهای خود بیمار متحول میسازد. از سوی دیگر، فناوریهای لمسی بدون تماس تعامل انسان با محیطهای دیجیتال را بازتعریف میکنند تا افراد بدون تجهیزات خاص، حس لامسه را در فضای مجازی تجربه کنند.
این گزارش هوش جمعی را نیز واکاوی میکند. توانایی انسانها برای تفکر و نوآوریِ شبکهای بهزودی به یکی از ارزشمندترین منابع کشورها تبدیل میشود. همچنین حقوق مالکیت فکری میتوانند بخشبندی شوند؛ همانطور که از سال ۲۰۱۸ بیش از ۲۰ اوراق قرضه دولتی توکنیزه شدهاند.
آمادگی برای جهان دهمیلیاردی
بررسی این ۵۰ فرصت نوظهور فراتر از مرور فهرستی از فناوریهای جذاب، سندی راهبردی برای اقدام عملی به شمار میآید. جمعیت جهان در ۶۰ سال آینده به مرز ۱۰.۳ میلیارد نفر میرسد و رویارویی با این تغییر شگرف، توسعهی راهکارهای مقیاسپذیر را در تأمین انرژی، سلامت، آب و زیرساختها به ضرورتی انکارناپذیر تبدیل میکند. پیام اصلی گزارش بنیاد آینده دبی روشن است: آیندهنگاری ابزاری برای پیشگویی منفعلانه نیست. این چشمانداز نقشهی راهی در اختیار تصمیمگیران میگذارد تا امکانات بالقوهی فردا را با اقدامات جسورانهی امروز به واقعیتهای ملموس و پایدار تبدیل کنند.
منابع:
dubaifuture